Kifid: Bank hoeft boete niet te specificeren

Een ex-hypotheekklant van de Rabobank heeft onlangs zijn oude bank voor de Kifid geschillencommissie gedaagd (PDF). Hij was het niet eens met zijn boeteberekening en claimde dat deze in plaats van ongeveer €71.000 eerder €35.000 moet zijn. Kifid oordeelde echter dat de bank bij vervroegde aflossing van de hypotheek de gehanteerde berekening niet hoeft te specificeren.

Volgens de man bracht de Rabobank meer dan de daadwerkelijke financiële schade in rekening. De bank zou voordeel hebben van onder meer een verminderd debiteurenrisico, verminderd risico op vervroegd aflossen vanwege verkoop van de woning, het einde van haar zorgplicht en de mogelijkheid na ontvangst van de vervroegde aflossing de gelden opnieuw uit te lenen.

In eind juni 2016 krijgt de klant een voorlopige aflosnota waarop een bedrag van €71.000 wordt genoemd. Een maand laten in juli 2016, kort na het ingaan van de nieuwe Europese regels omtrent de boetebepaling, vraagt de bank om bevestiging om definitief over te sluiten. Daarin is de boete ineens vastgesteld op bijna € 80.000. De klant vond het raar dat de boete in 4 weken in een keer € 9.000 gestegen kan zijn.

De reactie van de bank was kortweg: de klant is akkoord gegaan met de voorwaarden wat betreft de boete bij afsluiten van de hypotheek, de berekening is transparant, de berekende boete is lager dan het nadeel wat de bank lijdt en de bank houdt zich aan de leidraad van de AFM. “Een verweer met een aantal claims die door een normale klant niet te controleren zijn.” meent Thomas de Leeuw van Oversluitclaim. “Vooral dat de berekening transparant zou zijn is bijzonder: als hij zo transparant is kan je die toch laten zien?”.

Maar dat wilde de bank niet, en dat hoefde ook niet van Kifid. “Op grond van bovenstaande moet worden aangenomen dat de Bank een acceptabele berekening heeft gemaakt, waartegenover Consument het tegendeel niet aannemelijk heeft gemaakt. Een en ander leidt tot de conclusie dat de klacht ongegrond is en de vorderingen worden afgewezen.” aldus de Kifid.

Tegelijkertijd verdedigt de bank de huidige berekening van de boete met een ander verweer. Volgens de AFM leidraad mag de boete op zogenaamd ‘portefeuilleniveau’ worden berekend. De bank zegt hier dat zij niet de door de klant gewenste specificatie kan overleggen en hiertoe ook niet verplicht is. Zij fundt op portefeuilleniveau en het is voor de bank niet mogelijk om per leningdeel in elk persoonlijk geval aan te geven wat de exacte schade is.

“Deze beweringen rijmen niet.” vervolgt de Leeuw. “De berekening is niet transparant, fluctueert behoorlijk zoals in dit geval te zien is en blijkt zelfs niet aantoonbaar. De bank moet echt beter z’n best gaan doen om zulke boetes te rechtvaardigen.”

Het is ook bijzonder en betreurenswaardig te noemen dat de bank en de Kifid zich niet willen uitspreken over de bezwaren die de klant bij de boeteberekening noemt. “Bijvoorbeeld het vervallen van enkele risico’s op het moment van volledig aflossen van de hypotheek wordt niet geadresseerd. Het enige wat ze doen is verwijzen naar de leidraad van de AFM, maar daar wordt niet genoemd waarom er geen rekening gehouden moet worden met deze en de andere bezwaren van de klant.”

“Het is belachelijk dat een gigantisch bedrag zonder enige onderbouwing door de strot van een klant kan worden geduwd. Daarom zijn wij de Oversluitclaim gestart.” zegt de Leeuw. “Wij maken ons hard voor eerlijkere voorwaarden, een heldere berekening en het meenemen van schade-drukkende effecten. Deze klant zou ik oproepen zich aan te sluiten bij de claim, want wij gaan de onderste steen boven krijgen.”